(*...τυλίγεις τα πέντε δάχτυλα σου στης λύρας τον λαιμό και με τις δοξαριές ανάβεις στην καρδία φωτιές)
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ειδήσεις-νέα. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ειδήσεις-νέα. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

e-Pontos: Β' Παγκόσμιος Διαγωνισμός Κατασκευαστών Ποντιακής ...

e-Pontos: Β' Παγκόσμιος Διαγωνισμός Κατασκευαστών Ποντιακής ...:

Β' Παγκόσμιος Διαγωνισμός Κατασκευαστών Ποντιακής Λύρας


Η Ένωση Ποντίων Αργυρούπολης έχοντας υπόψη:

1. Την Απόφαση του Δ.Σ. της Ένωσης Ποντίων Αργυρούπολης από τις 12-3-2008 για πραγματοποίηση Β΄ Παγκόσμιου διαγωνισμού Κατακευαστών Ποντιακής Λύρας.
2. Την Απόφαση της Βουλής Των Ελλήνων.
3. Tην Απόφαση του Δ.Σ. Ένωσης Ποντίων Αργυρούπολης από τις 11-1- 2011 για τον διορισμό των μελών της Οργανωτικής Επιτροπής του Β΄ Παγκόσμιου διαγωνισμού κατασκευαστών Ποντιακής λύρας.

Προκηρύσσει τον Β΄ Παγκόσμιο Διαγωνισμό Κατασκευαστών Μουσικών οργάνων για την ανάδειξη της καλύτερης κατασκευής ποντιακής λύρας, που θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 2 Απριλίου 2011 στo Πολιτιστικό-Συνεδριακό κέντρο «Μίκης Θεοδωράκης» του Δήμου Αργυρούπολης (Λ. Κύπρου 68, δίπλα από το Δημαρχείο), με απονομή βραβείων στις 3 πρώτες καλύτερες κατασκευές.

Η εκδήλωση και η τελετή λήξης θα καλυφθούν ζωντανά από το www.livemedia.gr.
από τις 12:00 έως τις 18:00 και από τις 19:30 έως τις 21:30.

ΠΟΝΤΙΑΚΗ ΛΥΡΑ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΙ ΛΥΡΑΡΗΔΕΣ ::

ΠΟΝΤΙΑΚΗ ΛΥΡΑ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΙ ΛΥΡΑΡΗΔΕΣ ::

Ποντιακή Λύρα (Κεμεντζές)

Ο κεμεντζές ή η κεμεντζέ είναι το βασικότερο μουσικό όργανο των Ποντίων. Σύμφωνα με τον Παύλο Χαιρόπουλο η καταγωγή του κεμεντζέ ανάγεται στην Μεσοποταμία,στην Αίγυπτο και στην Ελλάδα.Στην Περσία υπήρχε ένα όργανο με την ονομασία "καμάντζια", όπως και στον Καύκασο με το όνομα "καμάντσιες".Ίσως από τις ονομασίες αυτές να προέρχεται το "κεμεντζέ" ή "κεμεντσέ". Σε μια επίσκεψή μου στο μουσείο λαϊκών οργάνων στο Νέο Δελχί της Ινδίας , είδα τρεις λύρες που έμοιαζαν με την ποντιακή , σε μεγαλύτερο μέγεθος , με χορδές από έντερα ζώων όπως ήταν αρχικά οι χορδές στον Πόντο.Φαίνεται ότι το όργανο αυτό ήταν διαδομένο στην περιοχή.

Η κατασκευή της στον Πόντο γινόταν συνήθως από ξύλο δαμασκηνιάς (κοκίμελον), το οποίο έκοβαν αρχές φθινοπώρου για να μην έχει πολλή υγρασία.Ο κορμός δεν έπρεπε να έχει ρόζους ή σχισίματα.Το έβαζαν μέσα σε χωνεμένη κοπριά για να ξεραθεί τελείως ώστε να μην σκάσει και το άφηναν πολλή καιρό , έως και δύο χρόνια.
Ώστε να ξεραθεί καλά.Χρησιμοποιούσαν το ξύλο δαμασκηνιάς γιατί είναι σκληρό και δεν επηρεάζεται εύκολα από την υγρασία.Χρησιμοποιούσαν και άλλα ξύλα,όπως ο κισσός.Στον ελλαδικό χώρο,όπου το κλήμα είναι πιο ξηρό, χρησιμοποιούν και άλλον ειδών ξύλα, τα οποία συνήθως λουστράρουν.

Αυτό το ξύλο το επεξεργάζονταν συνήθως οι ίδιοι οι λυράρηδες, στρογγυλεύοντας εσωτερικά τις γωνίες του σκάφους για να ανακλάται ο ήχος προς τα έξω.Γι’ αυτό λένε ότι οι μονοκόμματες λύρες παίζουν καλύτερα.Βεβαίως έχει αλλάξει η τεχνική κατασκευής – τώρα η λύρα για ευκολία γίνεται κομματιαστή, οπότε μπορούν να χρησιμοποιηθούν διάφορα είδη ξύλου.Η μορφή της λύρας είναι φιαλόσχημη και αποτελείται από τα εξής μέρη:

Το κιφάλ’(κεφαλή)

Τα ωτία (αυτιά,χορδοδέτες,τρία στον αριθμό,όσα και οι χορδές)

Η γούλα (λαιμός)

Η γλώσσα ή σπαρέλ’ ή σπαλέρ’

Τα τρυπία (τρύπες ,4 στο καπάκι,2 στο επάνω μέρος και 2 κάτω, δεξιά και αριστερά από τις χορδές).

Τα μάγ’λα (μάγουλα,έχουν δύο τρύπες , μία στα επάνω και μία στο κάτω μέρος)

Το καπάκ’(καπάκι)

Η ράχια (ράχη)

Ο γάιδιαρον (επάνω του ακουμπούν οι χορδές)

Τα κόρδας (χορδές).Αρχικά ήταν αποξηραμένα έντερα ζώου, έπειτα έγιναν μεταξωτές και από το 1920 μεταλλικές.

Τα ρωθώνια ή σκωλέκια (ρουθούνια ή σκουλήκια)

Το παλληκάρ’ (παλικάρι) το οποίο χρησιμεύει για να στερεώνονται οι χορδές.

Το στουλάρ’, είναι το ξύλο που βρίσκεται μέσα στο σκάφος της λύρας. Από τη μία πλευρά ακουμπάει στην πλάτη και από την άλλη στο καπάκι, από τα δεξιά πλευρά, όπως βλέπουμε τη λύρα, κάτω ακριβώς από τον «γάιδαρο» και δίπλα από το δεξί «ρουθούνι», συνήθως στο μέσον, ώστε να ξεχωρίζει τις ψιλές φωνές από τις χαμηλές(ζιλ-καπάν).

Το μέγεθος της λύρας (κεμεντζέ) ήταν συνήθως 45-60 εκατοστά . Από το λαιμό (γούλα) μέχρι το σημείο όπου τοποθετείτο ο γάιδαρος ήταν τα δύο τρίτα του μεγέθους της λύρας χωρίς το κεφάλι, το δε πλάτος της ήταν 7-11 εκατ., όσο ήταν και το μέγεθος του λαιμού.Στην περιοχή της Ματσούκας

(Τραπεζούντα) συναντάμε τις πιο μακρόστενες και υψίφωνες (ζιλ) λύρες του Πόντου. Οι χορδές της είναι συνήθως μια Σι κιθάρας (0,14)και δυο Λα βιολιού.Παίζονται με το τοξάρ’(δοξάρι),που παλαιότερα είχε τρίχες ουράς αρσενικού αλόγου, ώστε να μην είναι καμένες από τα ούρα. Κουρδίζεται πάντα κατά τέταρτες καθαρές. Η κεμεντζέ παίζεται συνήθως μόνη της και σε κλειστούς χώρους. Στους ανοιχτούς μπορούσαν να παίζουν δύο και περισσότερες κεμεντζέδες μαζί, χρησιμοποιώντας καμιά φορά σαν όργανο συνοδείας το νταούλι.

Τρόποι παιξίματος της ποντιακής λύρας

Η ποντιακή λύρα είναι από τα λίγα αυτοσυνοδευόμενα μουσικά όργανα. Τα κύρια χαρακτηριστικά της ακούσματα είναι: τα διαστήματα της 4ης και 5ης καθαρά, συνοδευόμενα από τρίλιες. Τα διαστήματα είναι αρμονικά και σε ορισμένες περιπτώσεις μελωδικά. Στα αρμονικά διαστήματα ο ισοκράτης είναι εναλλασσόμενος, ενώ στα μελωδικά είναι συνεχόμενος. Στην δεύτερη περίπτωση έχουμε, εκτός από τα προαναφερθέντα διαστήματα 4ης και 5ης καθαρά, και τα διαστήματα 6ης μικρής και μεγάλης 7ης ελαττωμένης και 8ης καθαρά. Τα διαστήματα, λόγω της ιδιομορφίας της ποντιακής μουσικής, έχουν πολλές φορές ηχομοριακή αλλοίωση.

1.Η ποντιακή λύρα είναι η μοναδική που παίζεται με την ψίχα των δακτύλων, και όχι με το νύχι όπως η κρητική, η πολιτική, η θρακιώτικη, η νησιώτικη κ.α.

1.Ο κύριος τρόπος παιξίματος είναι διπλόχορδος (δάκτυλα και δοξάρι)που θεωρείται και ο γνησιότερος. Σε αυτήν την περίπτωση η μία χορδή δίνει τη μελωδία και η άλλη τη συνοδεία, δημιουργώντας έτσι τα μουσικά διαστήματα που αναφέραμε παραπάνω.

1.Ο μονόχορδος τρόπος, ο οποίος χωρίζεται σε δύο κατηγορίες: α) το μονόχορδο παίξιμο με το δοξάρι, ενώ τα δάχτυλα πατάνε δύο χορδές ταυτόχρονα, απομονώνοντας τη δεύτερη που δημιουργεί τον ισοκράτη. Β) η κλασική μονοχορδία, όπου δάχτυλα και δοξάρι παίζουν μία χορδή. Η διαφορά των δύο παραπάνω είναι στο ηχόχρωμα.

Τρόποι χορδίσματος

1.Το χόρδισμα της ποντιακής λύρας είναι σε διαστήματα 4ης καθαρά(κλασικός τρόπος)π.χ.πρώτη χορδή Λα(Ζιλ), δεύτερη χορδή Μι(Μεσαία), Τρίτη χορδή Σι(Καπάν).

1.Μίμηση του αγγείου ή τουλούμ(γκάιντας):Πρώτη χορδή Λα(Ζιλ), δεύτερη χορδή Λα(Μεσαία) ταυτόχρονα με την πρώτη, Τρίτη χορδή Μι(Καπάν).

1.Πρώτη χορδή Λα(Ζιλ), δεύτερη χορδή Μι(Μεσαία), Τρίτη χορδή Μι(Καπάν) ταυτόχρονα με τη δεύτερη.

1.Πρώτη χορδή Λα(Ζιλ), δεύτερη χορδή Μι(Μεσαία), Τρίτη χορδή Λα(Καπάν) ογδόη χαμηλότερα.

Στα χορδίσματα με την μίμηση του αγγείου παίζουμε ταυτοφωνίες συνεχόμενες και σε άλλες περιπτώσεις η πρώτη χορδή έχει την μελωδία και η δεύτερη τον μόνιμο ισοκράτη σαν συνοδεία.(Μιχάλης Καλιοντζίδης)

ΜΕΓΑΛΟΙ ΛΥΡΑΡΗΔΕΣ

ΓΕΝΝΗΜΕΝΟΙ ΠΡΙΝ ΤΟ 1910

ΣΤΑΥΡΗΣ ΠΕΤΡΙΔΗΣ ΦΑΝΤΑΚ ΤΡΑΠΕΖΟΥΝΤΑΣ

ΣΑΒΒΕΛΗΣ ΓΙΑΚΟΥΣΤΙΔΗΣ ΙΜΕΡΑ

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΤΕΝΙΔΗΣ ΠΑΝΤΣΟΝ

ΗΛΙΑΣ ΛΑΖΑΡΙΔΗΣ ΑΛΙΣΟΦΙ ΚΑΡΣ

ΠΑΥΛΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΜΟΥΖΕΝΑ

ΙΩΑΝΝΗΣ ΤΣΟΡΤΑΝΙΔΗΣ ΤΣΟΡΤΑΝΙΚΑΣ ΣΑΝΤΑ

ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΡΟΚΟΠΙΔΗΣ ΑΤΡΑ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ

ΓΕΡΙΚΑΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΙΔΗΣ ΜΟΥΖΕΝΑ

ΑΓΑΘΟΚΛΗΣ ΣΕΛΑΛΙΔΗΣ ΟΡΝΤΟΥ

ΧΡΗΣΤΟΣ ΣΗΜΑΙΟΦΟΡΙΔΗΣ ΜΑΪΡΑΧΤΑΡΤΣ ΚΡΩΜΝΗ

ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΑΣ ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ ΜΑΤΣΟΥΚΑ

ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΑΧΑΙΡΟΠΟΥΛΟΣ ΧΑΝΤΖΑΡΤΣ ΜΟΥΖΕΝΑ

ΣΑΒΒΑΣ ΙΩΣΗΦΙΔΗΣ ΑΤΑΠΑΖΑΡ

ΔΗΜΟΣ ΟΥΣΤΑΜΠΑΣΙΔΗΣ ΒΕΛΒΕΛΕΣ ΚΡΩΜΝΗ

ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΑΜΟΙΡΙΔΗΣ ΑΜΟΙΡΟΓΛΗΣ ΤΡΑΠΕΖΟΥΝΤΑ

ΠΑΥΛΟΣ ΜΟΥΡΑΤΙΔΗΣ ΚΙΟΥΛΕΠΕΡΤ ΑΡΤΑΧΑΝ

ΠΑΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ ΚΑΡΣ

ΙΩΑΝΝΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΙΔΗΣ ΒΡΙΓΚΟΝ ΛΥΚΑΣΤΗ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ

ΙΩΑΝΝΗΣ ΑΔΑΜΙΔΗΣ ΑΤΡΑ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ

ΕΥΣΤΑΘΙΟΣ ΓΟΥΛΤΙΔΗΣ ΠΑΝΤΖΑΡΟΤ ΚΑΡΣ

ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΧΑΛΥΒΟΠΟΥΛΟΣ ΜΑΤΣΟΥΚΑ

ΙΩΑΝΝΗΣ ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ ΚΟΛΟΜΥΤΣ ΤΡΑΠΕΖΟΥΝΤΑ

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΙΔΗΣ ΠΑΝΤΣΟΝ ΚΙΟΛΑ ΚΑΡΣ

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΥΡΙΑΖΗΣ ΞΥΜΥΤΣ ΚΡΩΜΝΗ

ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ ΚΑΡΟΛΙΔΗΣ ΤΣΑΛΠΟΥΡΤΣ ΓΙΑΛΑΓΟΥΤΣΑΜ ΚΑΡΣ

ΝΑΘΑΝΑΗΛ ΠΑΠΑΚΟΣΜΙΔΗΣ ΧΑΤΖΗΚΑΣ ΚΡΩΜΝΗ

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΤΣΑΛΙΚΙΔΗΣ ΤΣΑΛΙΚΤΣ ΚΟΥΤΟΥΛΑ ΜΑΤΣΟΥΚΑΣ

ΑΝΔΡΕΑΣ ΚΟΥΓΙΟΥΜΤΖΙΔΗΣ ΚΙΟΥΛΕΠΕΡΤ ΑΡΤΑΧΑΝ

ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΚΟΥΣΙΔΗΣ ΑΓΟΥΡΖΕΝΟΝ ΜΑΤΣΟΥΚΑΣ

ΛΑΖΑΡΟΣ ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ ΑΖΑΤ ΚΑΡΣ

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ ΡΩΣΙΑ

ΧΡΗΣΤΟΣ ΧΟΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ ΡΩΣΙΑ

ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΔΗΣ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗ

ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΣΙΑΜΙΔΗΣ ΣΑΜΑΛΟΓΛΗΣ ΜΕΣΑΡΕΑΣ ΤΡΑΠΕΖΟΥΝΤΑΣ

ΛΑΖΑΡΟΣ ΣΕΛΑΛΙΔΗΣ ΟΡΝΤΟΥ

ΣΠΥΡΟΣ ΤΑΝΙΜΑΝΙΔΗΣ ΙΜΕΡΑ

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΧΕΙΜΩΝΙΔΗΣ ΣΑΝΤΑ

ΜΙΛΤΙΑΔΗΣ ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ ΙΜΕΡΑ

ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΔΑΜΙΔΗΣ ΚΙΟΛΑ ΚΑΡΣ

ΓΕΡΙΚΑΣ ΜΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΓΑΡΑΛΗΣ ΚΡΩΜΝΗ

ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΒΡΑΜΙΔΗΣ ΚΡΩΜΝΗ

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΗΡΥΚΟΠΟΥΛΟΣ ΒΑΪΖΟΓΛΗΣ ΚΑΠΙΚΙΟΪ ΜΑΤΣΟΥΚΑΣ

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ ΠΛΑΤΑΝΑ

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ ΤΟΤΟΝ ΤΣΑΠΙΚ ΚΑΡΣ

ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΠΑΤΑΡΙΔΗΣ ΠΑΤΑΡΟΝ ΑΝΩ ΜΑΤΣΟΥΚΑ

ΠΟΡΦΥΡΙΟΣ ΠΟΡΦΥΡΙΑΔΗΣ ΠΥΛΟΝ ΒΑΡΕΝΟΥ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΟΖΙΔΗΣ ΚΙΟΛΑ ΚΑΡΣ

ΓΕΝΝΗΜΕΝΟΙ ΜΕΤΑΞΥ 1910 - 1930

ΓΩΓΟΣ ΠΕΤΡΙΔΗΣ ΤΡΑΠΕΖΟΥΝΤΑ ΚΑΛΑΜΑΡΙΑ

ΧΡΗΣΤΟΣ ΒΕΝΙΑΜΙΔΗΣ ΡΟΔΟΧΩΡΙ ΝΑΟΥΣΑΣ

ΑΛΕΚΟΣ ΑΚΡΙΒΟΠΟΥΛΟΣ ΠΑΛΑΤΙΤΣΙΑ ΒΕΡΟΙΑΣ

ΗΛΙΑΣ ΣΕΒΑΣΤΟΠΟΥΛΟΣ ΓΕΪΤΣΑ ΚΑΡΣ ΜΕΛΒΟΥΡΝΗ

ΧΡΗΣΤΟΣ ΑΪΒΑΖΙΔΗΣ ΑΪΒΑΗΣ ΑΡΓΑΛΙ ΤΡΑΠΕΖΟΥΝΤΑΣ ΚΟΛΧΙΚΟ ΛΑΓΚΑΔΑ

ΚΩΣΤΙΚΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ ΡΩΣΙΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

ΣΤΥΛΛΟΣ ΤΑΡΑΤΣΙΔΗΣ ΚΟΥΝΑΚΑΛ Α.ΜΑΤΣΟΥΚΑΣ ΒΕΡΟΙΑ

ΚΛΕΑΝΘΗΣ ΚΟΥΣΙΔΗΣ ΡΩΣΙΑ ΚΙΛΚΙΣ

ΜΗΤΑΣ ΤΑΥΡΙΔΗΣ ΡΩΣΙΑ ΛΑΓΚΑΔΑΣ

ΕΥΘΥΜΙΟΣ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΙΔΗΣ ΚΙΟΛΑ ΚΑΡΣ ΚΙΛΚΙΣ

ΙΩΑΝΝΗΣ ΓΙΑΚΟΥΣΤΙΔΗΣ ΙΜΕΡΑ ΚΑΛΑΜΑΡΙΑ

ΣΑΜΨΩΝ ΚΑΡΑΪΛΑΝΙΔΗΣ ΑΓ.ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΩΝ ΚΙΛΚΙΣ

ΣΤΑΘΗΣ ΑΜΑΡΑΝΤΙΔΗΣ ΣΟΥΜΟΥΛΤΣ ΑΝΩ ΜΑΤΣΟΥΚΑ ΚΑΠΝΟΧΩΡΙ ΚΟΖΑΝΗΣ

ΗΛΙΑΣ ΜΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΚΑΛΛΙΘΕΑ ΑΘΗΝΩΝ

ΑΛΕΚΟΣ ΑΛΒΕΡΑΤΣΙΔΗΣ ΑΓ.ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΚΙΛΚΙΣ

ΑΝΕΣΤΗΣ ΑΪΒΑΖΙΔΗΣ ΚΟΛΧΙΚΟ ΛΑΓΚΑΔΑ

ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΛΑΖΑΡΙΔΗΣ ΑΛΗΣΟΦΙ ΚΑΡΣ ΜΑΥΡΟΠΗΓΗ ΠΤΟΛΕΜΑΙΔΑΣ

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΠΑΚΟΣΜΙΔΗΣ ΚΑΛΑΜΑΡΙΑ

ΙΣΑΑΚ ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ ΠΟΛΥΔΕΝΤΡΙ ΛΑΓΚΑΔΑ

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΠΟΤΣΙΔΗΣ ΠΟΛΥΜΥΛΟ ΚΟΖΑΝΗΣ

ΚΟΛΙΑΣ ΚΡΟΥΚΛΙΔΗΣ ΚΟΥΜΠΑΝ ΡΩΣΙΑΣ ΠΟΛΥΚΑΣΤΡΟ ΚΙΛΚΙΣ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΫΣΙΔΗΣ ΠΟΛΥΔΕΝΤΡΙ ΛΑΓΚΑΔΑ

ΑΝΕΣΤΗΣ ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ ΚΙΛΚΙΣ

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΥΡΙΑΖΗΣ ΞΗΡΟΒΡΥΣΗ ΚΙΛΚΙΣ

ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΡΩΣΙΑ ΛΑΓΚΑΔΑΣ

ΣΩΚΡΑΤΗΣ ΠΑΥΛΙΔΗΣ ΤΕΡΠΥΛΟΣ ΚΙΛΚΙΣ

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΠΑΓΚΟΖΙΔΗΣ ΚΟΙΛΑΔ A ΤΡΑΠΕΖΟΥΝΤΑΣ ΓΕΡΑΚΑΡΟΥ ΛΑΓΚΑΔΑ

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΤΙΤΟΠΟΥΛΟΣ ΓΕΡΑΚΑΡΟΥ ΛΑΓΚΑΔΑ

ΗΛΙΑΣ ΚΕΜΕΝΤΖΕΤΣΙΔΗΣ Κ.ΒΡΥΣΗ ΓΙΑΝΝΙΤΣΩΝ

ΣΤΑΘΗΣ ΠΟΡΦΥΡΙΔΗΣ ΞΗΡΟΒΡΥΣΗ ΚΙΛΚΙΣ

ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΜΒΡΟΣΙΑΔΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΚΑΡΣ ΠΤΟΛΕΜΑΪΔΑ

ΠΑΥΛΟΣ ΤΟΡΝΙΚΙΔΗΣ ΜΑΥΡΟΛΕΥΚΗ ΔΡΑΜΑΣ

ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΠΑΤΟΥΛΙΔΗΣ ΑΓΟΥΡΣΑ ΜΑΤΣΟΥΚΑΣ ΠΕΡΙΘΩΡΙ ΔΡΑΜΑΣ

ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΦΩΚΑΣ ΧΕΡΣΟ ΚΙΛΚΙΣ

ΓΕΝΝΗΜΕΝΟΙ ΜΕΤΑ ΤΟ 1930

ΓΙΩΡΓΟΥΛΗΣ ΚΟΥΓΙΟΥΜΤΖΙΔΗΣ ΚΡΥΑ ΒΡΗΣΗ ΓΙΑΝΝΙΤΣΩΝ

ΓΙΩΡΓΟΥΛΗΣ ΚΟΥΣΙΔΗΣ ΜΑΥΡΟΡΑΧΗ ΛΑΓΚΑΔΑ

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΑΣΛΑΝΙΔΗΣ ΚΑΛΑΜΑΡΙΑ

ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΜΑΡΑΝΤΙΔΗΣ ΣΟΥΜΟΥΛΙΚΑΣ ΚΑΠΝΟΧΩΡΙ ΚΟΖΑΝΗΣ

ΝΙΚΟΣ ΤΣΑΛΙΚΙΔΗΣ ΜΑΥΡΟΡΑΧΗ ΛΑΓΚΑΔΑ

ΝΙΚΟΣ ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ ΑΜΜΟΧΩΡΙ ΦΛΩΡΙΝΑΣ

ΤΑΚΗΣ ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ ΦΛΩΡΙΝΑ

ΖΩΗ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΙΔΟΥ ΤΡΙΑΔΙ ΣΕΡΡΩΝ

ΚΩΣΤΙΚΑΣ ΤΣΑΚΑΛΙΔΗΣ ΣΚΑΛΩΤΗ ΔΡΑΜΑΣ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΒΛΑΣΤΑΡΙΔΗΣ ΤΣΑΝΑΚΑΛΗΣ ΚΑΛΑΜΑΡΙΑ

ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΡΥΠΙΔΗΣ ΑΡΣΕΝΙ ΣΚΥΔΡΑΣ

ΧΡΗΣΤΟΣ ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ Κ.ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟ ΕΔΕΣΣΑΣ

ΠΟΛΥΧΡΟΝΗΣ ΑΪΒΑΖΙΔΗΣ ΚΟΛΧΙΚΟ ΛΑΓΚΑΔΑ

ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΟΥΛΓΑΡΙΔΗΣ ΓΙΑΝΝΙΤΣΑ

ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ ΜΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΕΠΙΣΚΟΠΗ ΝΑΟΥΣΗΣ

ΤΑΣΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ ΚΑΤΩΧΩΡΙ ΚΑΒΑΛΑΣ

ΔΑΜΙΚΟΣ ΙΩΣΗΦΙΔΗΣ ΚΑΛΑΜΑΡΙΑ

ΚΩΣΤΑΚΗΣ ΠΕΤΡΙΔΗΣ ΚΑΛΑΜΑΡΙΑ

ΑΝΕΣΤΗΣ ΜΩΥΣΙΔΗΣ ΠΟΛΥΔΕΝΤΡΙ ΛΑΓΚΑΔΑ

ΑΝΔΡΕΑΣ ΚΟΥΓΙΟΥΜΤΖΙΔΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΚΟΥΓΙΟΥΜΤΖΙΔΗΣ ΝΕΑ ΖΩΗ ΕΔΕΣΣΑΣ

ΑΡΧΙΜΗΔΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΝΟΙ ΒΕΡΟΙΑΣ

Πηγή:el-pontos.blogspot.com

Black Sea News: 1ο Φεστιβάλ Ποντιακής Λύρας στην Τραπεζούντα. ΑΥΤΑ...

Black Sea News: 1ο Φεστιβάλ Ποντιακής Λύρας στην Τραπεζούντα. ΑΥΤΑ...:

Αν κάποιος το έλεγε πριν 2 - 3 χρόνια θα ακουγόταν σαν ανέκδοτο. Κι όμως στις 14 Αυγούστου, παραμονή της Παναγιάς η Τραπεζούντα έζησε μια μοναδική στιγμή της ιστορίας της. "Οι ήχοι της Λύρας ενώνουν τους λαούς" ήταν ο συμβολικός τίτλος του Φεστιβάλ που διοργάνωσε ο Πρόεδρος της Διεθνούς Συνομοσπονδίας Ποντίων Ελλήνων κ. Ιβάν Σαββίδης.
Ο πανέμορφος χώρος του Τσεπφανελίκ άρχισε να γεμίζει από νωρίς ήδη από τις 6 το απόγευμα άρχισαν να φτάνουν τα πρώτα λεωφορεία για να δημιουργηθεί το αδιαχώρητο γύρω στις 8. Οι 1000 θέσεις που είχαν προβλέψει οι διοργανωτές φάνηκαν ελάχιστες και πεντακόσιοι τουλάχιστον θεατές παρέμειναν όρθιοι.









Το πρόγραμμα ξεκίνησε στις οκτώ το βράδυ ακριβώς. Είκοσι λύρες και 10 νταούλια ξεσήκωσαν στην κυριολεξία τους παρευρισκόμενους, ώστε τα χορευτικά συγκροτήματα από την Ελλάδα, την Ρωσία και την Τουρκία να χρειασθούν τουλάχιστον 15 λεπτά για να φτάσουν στη σκηνή διασχίζοντας το συγκεντρωμένο πλήθος.
Ψυχές του Φεστιβάλ η Χριστίνα Σαχινίδου από την Ελλάδα και ο Αλέκος Πετρίδης από την Ανάππα της Ρωσίας. Έστησαν σε ελάχιστο χρόνο ένα εντυπωσιακό πρόγραμμα που απόλαυσαν οι καλεσμένοι.
Το πρόγραμμα παρουσίασε η άφωνη από την κούραση Χριστίνα Σαχινίδου και η φωνή του Πόντου Λάζος Τερζάς. Πουλαντζακλής, Αφες Κυριακίδη, Μιχαηλίδης, Παυλίδης, Πετρίδης και Τσολερίδης ανέβασαν το θερμόμετρο με τους ήχους της ποντιακής λύρας να πλημμυρίζουν το χώρο.
Πανευτυχής ο Ιβάν Σαββίδης ανάμεσα στη νεολαία που αγκάλιασε την εκδήλωση και βρέθηκε εκεί με κάθε μέσο και τρόπο. Απευθύνθηκε στους νέους στέλνοντας μήνυμα ενότητας και συγκαταβατικότητας σε ένα σύγχρονο κόσμο που διαρκώς μεταβάλλεται.
Παρόντες τυχαία στην εκδήλωση, μια που δεν υπήρξαν ειδικές προσκλήσεις, ο πρόξενος της Ελλάδος στην Κωνσταντινούπολη, ο Διευθυντής του τμήματος Διεθνών Σχέσεων του Τουρκικού Υπουργείου Πολιτισμού, στελέχη της Τοπικής Αυτοδιοίκησης τόσο από την Τουρκία όσο και από την Ελλάδα.
Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε λίγο μετά τα μεσάνυχτα λόγω και του ραμαζανιού που εορτάζουν αυτοί την περίοδο οι μουσουλμάνοι κάτοικοι της πόλης.

Επισημαίνεται ότι παράλληλα είχε προγραμματισθεί και από την Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδας, αντίστοιχη εκδήλωση στα Σούρμενα η οποία τελικά ανεβλήθη ενώ τα στελέχη της επέλεξαν να διασκεδάσουν ιδιωτικά στο ξενοδοχείο τους.

Θράσος Ευτυχίδης

Διαγωνισμός για την καλύτερη ποντιακή λύρα | ΕΙΔΗΣΕΙΣ | Agelioforos.gr

Διαγωνισμός για την καλύτερη ποντιακή λύρα | ΕΙΔΗΣΕΙΣ | Agelioforos.gr

Τα «μυστικά» της κατασκευής της ποντιακής λύρας χάνονται στα βάθη της ιστορίας. Για τους πόντιους, σ' όλο τον κόσμο, αποτελεί τη «βασίλισσα» της μουσικής τους παράδοσης. Από το μέγεθος της, το σχήμα της, το μήκος, την ποιότητα του ξύλου κι άλλους παράγοντες εξαρτάται το ιδιαίτερο ηχόχρωμά της.
Πενήντα λύρες, περισσοτέρων από τριάντα κατασκευαστών απ' όλο τον κόσμο, θα διαγωνιστούν για την ανάδειξη της καλύτερης κατασκευής, στο πλαίσιο του δεύτερου παγκόσμιου διαγωνισμού κατασκευαστών ποντιακής λύρας, που θα γίνει σήμερα Σάββατο, στο συνεδριακό κέντρο «Μίκης Θεοδωράκης» στην Αργυρούπολη (Κύπρου 68 - πλ. Δημαρχείου Ελληνικού - Αργυρούπολης).
Για ολόκληρους αιώνες και μέχρι τις μέρες μας, η κατασκευή της ποντιακής λύρας γινόταν, κατά το μεγαλύτερο τμήμα της, χειροποίητα. Ελάχιστα μέρη του «σκαριού» της, με την ανάπτυξη της τεχνολογίας γίνονται πλέον με μηχανήματα, τόρνους και ηλεκτρικά ξυλοπρίονα, αλλά η βασική της κατασκευή παραμένει προνόμιο και αποτέλεσμα των ταλαντούχων χεριών του παραδοσιακού κατασκευαστή. Ιδιαίτερα το σκάλισμά της, η διακόσμηση του ηχείου και των κλειδιών μπορεί να χρειαστεί εβδομάδες δουλειάς, ανάλογα και με τις απαιτήσεις του αγοραστή, που είναι συνήθως δάσκαλος της λύρας, ή επαγγελματίας λυράρης. Το δοξάρι φτιάχνεται από τρίχες αλογοουράς και για να αποδώσει τον ήχο που φτάνει στα αυτιά μας χρειάζεται να τριφτούν με ρετσίνι, όπως και τα υπόλοιπα έγχορδα αυτής της κατηγορίας.
Οι περισσότεροι κατασκευαστές παίζουν και οι ίδιοι λύρα, αφού στην συντριπτική τους πλειοψηφία είναι πόντιοι. Στον παγκόσμιο διαγωνισμό στην Αργυρούπολη θα διαγωνιστούν εκτός από εγχώριους κατασκευαστές και αρκετοί από την ποντιακή διασπορά, αλλά - όσο κι αν ακούγεται περίεργο - και αλλοδαποί θαυμαστές και κατασκευαστές του παραδοσιακού οργάνου από διάφορες χώρες.
Ο πρόεδρος της Ένωσης Ποντίων Αργυρούπολης, Ηλίας Ιορδανίδης δηλώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, «έχουμε συμμετοχές απ' όλη τη χώρα, αλλά και από τη Ρωσία, την Τουρκία, τη Γερμανία, ακόμη και την …Κίνα. Όλος ο κόσμος γνωρίζει τη λύρα, αλλά όχι και τους κατασκευαστές της, που είναι αρκετοί, εξαιρετικά ταλαντούχοι και συμβάλλουν στη διατήρηση της παράδοσής μας».
Από την πλευρά του ο πρόεδρος της κριτικής επιτροπής του διαγωνισμού Γιώργος Ηλιάδης τονίζει ότι ο διαγωνισμός ξεκίνησε με σκοπό να βελτιωθεί η εικόνα της λύρας ως μουσικό όργανο. Να σταματήσουν να κατασκευάζουν τη λύρα σαν μαραγκοδουλειά και να την αντιμετωπίσουν ως μουσικό όργανο.
Ο κ. Ηλιάδης ήταν αυτός που προσέγγισε τον Κινέζο κατασκευαστή μουσικών οργάνων και του πρότεινε να κατασκευάσει ποντιακές λύρες. «Δημιούργησα μία δική μου πατέντα κατασκευής ποντιακών λιρών και ψάχνοντας στο ίντερνετ να βρω κάποιον καλό κατασκευαστή μουσικών οργάνων, έπεσα πάνω στον κ. Πάι Τονκ Σον, που κατασκευάζει κυρίως βιολιά. Ήρθα σε επαφή μαζί του, ώστε να πέσει το κόστος κατασκευής και η λύρα να γίνει πιο προσιτή σε κάθε λυράρη».
Ο Πάι Τονκ Σον, αναφέρει στο ΑΠΕ - ΜΠΕ, «έμαθα για την ποντιακή λύρα πριν από δύο χρόνια, όταν επικοινώνησε μαζί μου ο κ. Ηλιάδης. Μου έστειλε τα σχέδια και άρχισα να φτιάχνω λύρες και τώρα είπα να πάρω μέρος και στον διαγωνισμό».
Όπως λέει ο κ. Τονκ Σον ο τρόπος κατασκευής της ποντιακής λύρας είναι παρόμοιος με αυτόν της κατασκευής βιολιού και επισημαίνει ότι η κατασκευή της λύρας δεν τον δυσκόλεψε ιδιαίτερα.

«Ο κάθε οργανοπαίχτης έχει το δικό του κατασκευαστή. Σ' αυτόν απευθύνεται για να προσαρμόσει κατά παραγγελία την κατασκευή της λύρας στην φωνή του, στον τόνο που συνηθίζει να τραγουδάει και ακόμη στο να προσαρμόσει κατάλληλα το "μανίκι", ανάλογα με το πώς τον βολεύει», λέει ο Γιάννης Δασκουλίδης, οργανοπαίχτης και κατασκευαστής.
Σημαντικό για τον κατασκευαστή είναι το επάνω καπάκι, πάνω από το οποίο δονούνται οι χορδές. Το ξύλο βρέχεται, καμπυλώνεται και στη συνέχεια στεγνώνει, διατηρώντας την καμπυλότητά του. Οι παλιοί μάστορες για να το «κουρμπάρουν» το τοποθετούσαν στο μπουρί της σόμπας και στη συνέχεια το προσάρμοζαν στο όργανο. Οι νέοι κατασκευαστές έχουν πιο σύγχρονα εργαλεία γι' αυτή τη δουλειά. Το «μανίκι» του οργάνου σχεδόν αιωρείται πάνω από το κύριο σώμα της λύρας για να μην «θαμπώνει» ο ήχος και να παράγονται καθαρότερες οι δονήσεις.
«Δεν υπάρχουν δύο ίδιες λύρες στον κόσμο. Η καθεμιά έχει το δικό της ηχόχρωμα, που εξαρτάται από το μήκος, το μέγεθος, την ποιότητα του ξύλου, τη σωστή προσαρμογή των μερών της και πολλούς άλλους παράγοντες», προσθέτει ο Χρήστος Πολιτίδης, κατασκευαστής λύρας από τη Θεσσαλονίκη.
Ο Χρήστος Πολιτίδης και ο Γιάννης Δασκουλίδης είναι δύο από τους κατασκευαστές που θα πάρουν μέρος στον δεύτερο παγκόσμιο διαγωνισμό λύρας στην Αθήνα, που διοργανώνει το τοπικό ποντιακό σωματείο της Αργυρούπολης. Θα συμμετάσχουν με δύο λύρες ο καθένας, μία με ψηλή και μία με πιο βαθιά χροιά, όσες έχει δικαίωμα και ο κάθε κατασκευαστής. Θεωρούν σημαντικότατη τη διοργάνωση, ακόμη και χωρίς χρηματικό έπαθλο, γιατί τους δίνει την ευκαιρία να αναδείξουν τη δουλειά τους σε γνώστες της ποντιακής μουσικής και οργανοπαίχτες απ' όλο τον κόσμο. Στα μειονεκτήματα, πάντως, των όρων του διαγωνισμού καταλογίζουν τον όρο ότι «πρέπει να πρόκειται για καινούρια λύρα, από φρέσκο ξύλο».
«Η αλήθεια είναι ότι όσο καλό και εάν είναι ένα όργανο και ιδιαίτερα η λύρα, γίνεται καλύτερο με τον καιρό και με τη χρήση, όσο δουλεύεται από τα δάχτυλα του μουσικού. Το ηχείο δονείται, το ξύλο έρχεται και προσαρμόζεται και ο ήχος που δίνει βγαίνει πιο καθαρός», λέει από την εμπειρία του ο κ. Πολιτίδης.
«Θέλω να συγχαρώ το σωματείο της Αργυρούπολης και ιδιαίτερα τον δραστήριο πρόεδρό του, τον Ηλία Ιορδανίδη, γι' αυτήν την εξαίρετη πρωτοβουλία. Η λύρα δεν είναι απλό όργανο, είναι το όργανο του ποντιακού ελληνισμού», δηλώνει στο ΑΠΕ - ΜΠΕ ο πρόεδρος της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδας, Γιώργος Παρχαρίδης.
Το κόστος της λύρας δεν είναι απαγορευτικό και παρότι χειροποίητη στο μεγαλύτερο τμήμα της, σπανίως κυμαίνεται πάνω από τα 350 - 500 ευρώ. Η εκμάθησή της, όμως, δεν είναι εύκολη υπόθεση κι απαιτεί ακούσματα, ικανότητα, δεξιοτεχνία. Ωστόσο, οι κατασκευαστές διατηρούν και μαθαίνουν στους νεότερους την τεχνική κατασκευής της ποντιακής λύρας, που κρατά ζωντανή μια λαϊκή μουσική παράδοση αιώνων.
Ο διαγωνισμός τελεί υπό την αιγίδα της Βουλής των Ελλήνων. Η πρωτοβουλία ανήκει στην Ένωση Ποντίων Αργυρούπολης, που είχε φιλοξενήσει και τον πρώτο παγκόσμιο διαγωνισμό, πριν από έξι χρόνια. Κατά τη διάρκεια της τελετής λήξης, το απόγευμα, θα απονεμηθούν βραβεία στις τρεις πρώτες καλύτερες κατασκευές.

Η ποντιακή λύρα μπήκε στην συμφωνική ορχήστρα


Στις 18 Μαίου 2006, στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης, στο πλαίσιο της Ημέρας Μνήμης της Γενοκτονίας των Ποντίων, πραγματοποιήθηκε η συναυλία της Συμφωνικής Ορχήστρας του Δήμου Θεσσαλονίκης με τίτλο «Μνήμης Ένεκεν του Ποντιακού Ελληνισμού», στην οποία ο μουσικός Παύλος Τσακαλίδης παρουσίασε το έργο του ΦΑΝΤΑΣΙΑ (για λύρα του Πόντου και συμφωνική ορχήστρα). Τη συναυλία διεύθυνε ο αρχιμουσικός Χάρης Ηλιάδης, ενώ ως σολίστ στην ποντιακή λύρα εμφανίστηκε ο ίδιος ο συνθέτης.

Το έργο που ανήκει στην κλασσική μουσική με στοιχεία ποντιακής μουσικής προωθεί με τον καλύτερο τρόπο την σύνδεση της ποντιακής παράδοσης με την κλασσική συμφωνική μουσική αλλά και άλλες μουσικές μορφές τζάζ κ.ά. και συμβάλλει στην τόνωση του ενδιαφέροντος της υπόλοιπης κοινωνίας προς την ποντιακή μας παράδοση.


[Πηγή: Εφημερίδα ΕύΞΕΙΝΟΣ ΠΟΝΤΟΣ]